Vous comprenez — vous ne le diriez jamais
de, d, s — il n'y en a pas d'autres
La règle
Trois articles et rien de plus : « de » au masculin, « d » au féminin, « s » au neutre. « der », « die » et « das » n'apparaissent pas.
De Maa, d Frau, s Huus.
Der Mann, die Frau, das Haus.
S Velo staht vor em Huus.
Das Fahrrad steht vor dem Haus.
Gib s Rüebli em Chind.
Gib die Karotte dem Kind.
Où ça coince
Ils ressemblent à des articles allemands avalés, mais c'est la forme entière, pas une contraction relâchée. Et le genre ne suit pas toujours l'allemand : « s Rüebli » est neutre là où la carotte allemande est féminine.
Où cela arrive vraiment
La même structure, dans des phrases qu'on dit vraiment.
- Au magasin
Wo find ich d Rüebli?
Wo finde ich die Karotten?
- Dans le tram
S Tram fahrt hüt nöd bis zum Bahnhof.
Das Tram fährt heute nicht bis zum Bahnhof.
- Dans la cage d'escalier
D Waschchuchi isch am Zischtig frei.
Die Waschküche ist am Dienstag frei.
S Velo dörf nöd im Gang staa.
Das Fahrrad darf nicht im Gang stehen.
De Hauswart chunt am Mäntig.
Der Hauswart kommt am Montag.
Grüezi, ich bi de nöi Nachbar.
Guten Tag, ich bin der neue Nachbar.
Wänn chunt d Abfuhr?
Wann kommt die Abfuhr?
- Au restaurant
De Tisch dört äne isch frei.
Der Tisch dort drüben ist frei.
- À l'école enfantine
De Kindsgi fangt am achti aa.
Der Kindergarten fängt um acht an.
- La transmission
De Dokter chunt am zäh.
Der Arzt kommt um zehn.
- Le matin
S Wasser isch z chalt.
Das Wasser ist zu kalt.
- Quand quelque chose fait mal
Mir tuet de Chopf weh.
Mir tut der Kopf weh.
- Les repas
S Zmorge chunt grad.
Das Frühstück kommt gleich.
- Les visites
Sind Sie d Tochter vom Herr Meier?
Sind Sie die Tochter von Herrn Meier?