Понимаете — но сами так не скажете
de, d, s — других артиклей нет
Правило
Три артикля и больше никаких: «de» с мужским словом, «d» с женским, «s» со средним. «der», «die» и «das» здесь не встречаются.
De Maa, d Frau, s Huus.
Der Mann, die Frau, das Haus.
S Velo staht vor em Huus.
Das Fahrrad steht vor dem Haus.
Gib s Rüebli em Chind.
Gib die Karotte dem Kind.
Где спотыкаются
Они выглядят как проглоченные немецкие, но это полная форма, а не небрежное сокращение. И род не всегда совпадает с немецким: «s Rüebli» среднего рода, а немецкая морковь — женского.
Где это встречается на самом деле
Та же структура — во фразах, которые действительно так говорят.
- В магазине
Wo find ich d Rüebli?
Wo finde ich die Karotten?
- В трамвае
S Tram fahrt hüt nöd bis zum Bahnhof.
Das Tram fährt heute nicht bis zum Bahnhof.
- В подъезде
D Waschchuchi isch am Zischtig frei.
Die Waschküche ist am Dienstag frei.
S Velo dörf nöd im Gang staa.
Das Fahrrad darf nicht im Gang stehen.
De Hauswart chunt am Mäntig.
Der Hauswart kommt am Montag.
Grüezi, ich bi de nöi Nachbar.
Guten Tag, ich bin der neue Nachbar.
Wänn chunt d Abfuhr?
Wann kommt die Abfuhr?
- В ресторане
De Tisch dört äne isch frei.
Der Tisch dort drüben ist frei.
- В детском саду
De Kindsgi fangt am achti aa.
Der Kindergarten fängt um acht an.
- Передача смены
De Dokter chunt am zäh.
Der Arzt kommt um zehn.
- Утро
S Wasser isch z chalt.
Das Wasser ist zu kalt.
- Когда что-то болит
Mir tuet de Chopf weh.
Mir tut der Kopf weh.
- Еда и питьё
S Zmorge chunt grad.
Das Frühstück kommt gleich.
- Посетители
Sind Sie d Tochter vom Herr Meier?
Sind Sie die Tochter von Herrn Meier?