Nua che vus ils duvrais
Betg ordinà tenor categorias da pleds, mabain tenor il mument: quai che vegn ditg propi en quella situaziun, en l'urden ch'i arriva.
La direcziun è la medema sco dapertut qua: emprim chapir. La gronda part da questas frasas udis vus; las paucas che vus dischessas sez èn marcadas.
Il mintgadi a Turitg
La butia, il tram, la stgala, il telefon, la maisa da mezdi. Situaziuns en las qualas bunamain mintgin è mintga emna — e nua ch'il local mida en tudestg standard uschespert ch'el vesa che vus avais difficultads.
Mintga frasa è controllada automaticamain tenor las furmas da Turitg: furmas d’auters dialects u da la Germania na passan betg.
En la butia
Quatter dumondas, mintga giada las medemas, a la cassa cun ina colonna davos vus — precis nua che far repeter custa il pli.
20 frasas14 per chapir
En il tram
Communicaziuns ed persunas nunenconuschentas, omadus spert. L'unica situaziun nua che betg chapir custa il suentermezdi e betg la frasa.
20 frasas14 per chapir
En la stgala
La lavandaria, la bicicletta en il corridor, la rumenta. In bigliet a la porta n'è qua betg ina dumonda — tgi ch'al legia uschia daventa il vischin difficil senza che insatgi al di.
20 frasas15 per chapir
Al telefon
Il canal il pli difficil en mintga segunda lingua e quel che nagin n'exercitescha: nagina fatscha, nagin context, ed insatgi che lavura ina glista.
20 frasas14 per chapir
En il restaurant
Quatter dumondas fixas ed ina che decida davart il quint. «Zäme oder separat» vegn dumandà ina giada, spert, e sbagliar quai remartga l'entira maisa.
20 frasas13 per chapir
Al lavur
La sesida va en tudestg standard u en englais. Il corridor, la maschina da caffè ed il mument che insatge vegn propi decidì, betg.
20 frasas15 per chapir
En la scolina
En il chantun Turitg va la scolina en dialect — quai han ils votants decidì il 2011. Ils geniturs ch'han emprendì il tudestg standard al chattan ora a la sairada da geniturs, davant tuts.
20 frasas15 per chapir
A la maisa da mezdi
La scena perquai che quest product exista. La maisa mida en tudestg standard uschespert ch'ella vesa che vus fajais fadia — ed als prenda giu precis quai che gidass.
20 frasas16 per chapir
Tar il medi
Il telefon As ha procurà in termin; ussa vegnan la recepziun, la stanza da spetgar e la stanza da consultaziun. A la recepziun dumondan ins spert, tar il medi exact — ed en omadus cas quinta che Vus hajas chapì la dumonda avant che respunder.
22 frasas17 per chapir
Sin la vischnanca
Tgi che sa translocha a Turitg sto s'annunziar — per ordinari las emprimas emnas, e per ordinari avant ch'el po suandar ina frasa. Las dumondas èn mintga giada las medemas, e la persuna davos il vaider las fa tschient giadas al di, cun quella sveltezza.
22 frasas17 per chapir
En la lavanderia
Il plan a la paraid è ina lescha che nagin n'explitgescha. Tgi che na nettegia betg il filter u lava il fals di vegn a savair — darar en fatscha, per il solit sin in cedel.
22 frasas17 per chapir
A l'aperitiv
In magiel en maun, nagin na sto restar, tuts discurran dialect. Qua cumenza ina enconuschientscha turitgaisa — e «Mer sött emal öppis zäme mache» è ditg cordialmain, ma i n'è nagina invitaziun.
22 frasas16 per chapir
Cura che na na tuna betg sco na
A Turitg refusan ins darar directamain. «Das isch ächli schwierig» u «Mer chönnt sich das überlegge» è savens gia la resposta, pachetada cun curtaschia — tgi che la prenda a la lettra spetga insatge ch'è gia vegnì ditg.
22 frasas17 per chapir
Cun in Bünzli
«Bünzli» è il pled turitgais per il vischin che enconuscha las reglas da chasa e las fa valair — di da lavar, quietezza da notg, cartun. El al manegia darar mal. Tgi che sa giustifitgescha perda; tgi che engrazia e dumonda nua che quai è scrit ha pasch.
22 frasas15 per chapir
Chasas d'attempads e da tgira
Ina abitanta cun demenza perda l'emprim sias segundas linguas. Quai che resta è il tudestg turitgais da sia uffanza — e quai è la lingua en la quala il servetsch decurra.
Mintga frasa è controllada automaticamain tenor las furmas da Turitg: furmas d’auters dialects u da la Germania na passan betg.
La surdada
Collega a collega, nagut na vegn rallentà, nagin na mida en tudestg standard per vus. Il mument il pli spert dal di — e quel che decida davart l'entir servetsch.
20 frasas17 per chapir
La damaun
Frasas curtas, ditgas cun omadus mauns occupads. Qua n'è il tudestg standard betg l'opziun neutrala: midar lingua amez la tgira para in midar da persuna.
20 frasas8 per chapir
Cura ch'insatge fa mal
Il dolur na discurra betg ina segunda lingua. Tgi ch'al annunzia na componescha betg — e tgi ch'al chapescha mal tegna il dolur per inquietezza.
20 frasas11 per chapir
Mangiar e baiver
La situaziun che turna il pli savens e per la quala nagin na sa prepara, perquai ch'ella para facila.
20 frasas9 per chapir
Inquietezza la saira
Insatgi vul ir a chasa, en ina chasa che n'exista betg pli dapi curant onns. Quai che gida è curt, en il present e en la lingua en la quala la persuna pensa.
20 frasas9 per chapir
Visitas
D'in mument a l'auter essas vus l'instituziun. La figlia ch'arriva ina dumengia suentermezdi giuditgescha la chasa tenor quai: ha la persuna a la porta pudì la suandar.
20 frasas9 per chapir