Bärndütsch
Chantuns: BE · Bern
Ils trais roms
Rom: Aut alemannic
L'Altipian e l'ost: Turitg, Berna, Argovia, Soloturn, Son Gagl. La gruppa la pli gronda — quella che ins pensa cun dir «tudestg svizzer».
La lingia che la tira
- En quest rom
- schneie
- Sper
- schniie
- Tudestg standard
- schneien
Uschia sun ella
Emissiuns e films en ils quals ins auda surtut quest idiom. Colliaziuns controlladas — registraziuns faschain nus naginas.
- DialectBärndütschPaucas vuschsLegì d'in textSuttitels en tudestg standardDa tge ch'i sa tracta
Bernais, e la seria che qua han vis bunamain tuts — il dialect ch'in Svizzer imitescha sche Vus al dumandais d'imitar in accent.
- NeumattSRFDialectBärndütschPaucas vuschsLegì d'in textSuttitels en tudestg standardDa tge ch'i sa tracta
Bernais, ina famiglia da purs. Il tun da dispitas en famiglia, betg quel da la televisiun.
- Mein Name ist EugenC-FilmsDialectBärndütschPaucas vuschsLegì d'in textSuttitels en tudestg standardDa tge ch'i sa tracta
Bernais, e per gronda part uffants che discurran — pli plaun e pli cler ch'in dialog d'aduts.
- Der Goalie bin igZodiac PicturesDialectBärndütschPaucas vuschsLegì d'in textSuttitels en tudestg standardDa tge ch'i sa tracta
Bernais dens, d'in roman scrit en quella lingua. Il titel è ina lecziun da grammatica: il verb è `bin` ed il pronom vegn a la fin.
Co ch'ins als enconuscha
Furmas che la controlla da Heidi distingua propi. A sanestra la furma locala, a dretga quella turitgaisa.
- igich
- iigich
- woschwotsch
- geischgaasch
- geitgaat
- GrüessechGrüezi
- MiuchMilch
- MeitschiMeitli
- HungHund
- stöhstönd
- göhgönd
Nua che quai stat
Quintà ora dal ram, dals chantuns e da la citad da referenza — naginas novas apposiziuns davart il dialect sez.
Funtaunas
- Hotzenköcherle, Schläpfer, Trüb, Zinsli (eds.) 1997. Sprachatlas der deutschen Schweiz (SDS). Francke, Bern. Eight volumes, 1962–1997; over 1,500 maps from fieldwork carried out 1939–1958, covering the Alemannic dialects of Switzerland and the Walser dialects of northern Italy.
- Christen, Glaser & Friedli (eds.) 2010. Kleiner Sprachatlas der deutschen Schweiz. Huber, Frauenfeld. The condensed, general-readership edition of the SDS.
- Leemann, Steiner, Studerus, Oberholzer, Jeszenszky, Tomaschek & Kistler 2025. Dialäktatlas: 1950 bis heute. vdf, Zollikon. 1,000 speakers at 125 locations surveyed 2020–21, compared with the SDS.
- Hotzenköcherle, R. (ed. Bigler & Schläpfer) 1984. Die Sprachlandschaften der deutschen Schweiz. Sauerländer, Aarau.
- Marti, W. 1985. Berndeutsch-Grammatik für die heutige Mundart zwischen Thun und Jura. Francke, Bern.